wervingsvisies

Laatst stond ik voor een rood stoplicht en voor mij stond een, laten we zeggen, collega. Geen idee van zijn beweegredenen om voor deze bedrijfsvorm te kiezen, maar qua PR vond ik het wel origineel.

En ik vroeg me af of dit nou personal branding was. Jezelf als merk presenteren. Dat staat erg in de belangstelling, getuige bijvoorbeeld complete blogs die aan dit onderwerp gewijd zijn, trainingen die je erin kunt volgen en boeken die je erover kunt lezen. Personal branding; een naam die in het Nederlands twee belangrijke onderdelen bevat: ‘jezelf presenteren’ en ‘merk’. Let’s go.

Jezelf presenteren is vandaag de dag een fluitje van een cent, met al die online sociale media. Neem bijvoorbeeld Twitter. Sinds 21 mei 2009 twitter ik en ik heb er intussen zo’n 475 tweets opzitten (da’s niks). Ik heb 93 volgers en volg zelf 89 mensen en instanties (da’s ook niks). Volgens Twittercounter geeft dat mij een twitter rank van 149.564 (een getal dat alleen interessant is als je ook weet wat de laagste rank is; maar ik denk dat ‘t niks is). In de genoemde periode heb ik duizenden tweets zien langskomen (da’s veel). Maar wat me bij veel van die berichtjes opvalt: het is bijna altijd eenrichtingsverkeer. Twitter lijkt soms niet meer dan een etalage voor “de allerindividueelste expressie van allerindividueelste emotie”, zoals Willem Kloos aan het eind van de negentiende eeuw zei. Als je jezelf zo presenteert, ontaardt het snel in ‘zenden’. Wat we – dacht ik – hadden afgeschaft en wat volgens mij in strijd is met de principes van Web 2.0.

Dat gaat – volgens de theorie – namelijk om content en dialoog. Wat moet ik daarmee als ik zie dat ‘content’ in dit geval veel weg heeft van een dijkdoorbraak en ook nog vaak de nietszeggende vorm aanneemt van een – met bit.ly, tinyurl of wat voor krimpprogramma dan ook aangeleverde – URL? Niets meer dan een enorme berg berichten, soms opgedregd uit een hippe categorie van de een of andere nieuwsfeed die de wereld in gesmeten wordt (hooguit voorzien van een tekstje als “goed verhaal”, “check dit” of “helemaal eens”) en soms betrekking hebbend op een veelheid aan huiselijke aangelegenheden die – behalve voor de directe omgeving – niet altijd, eh… boeiend zijn. Waarbij de ‘dialoog’ er in het beste geval uit bestaat dat iemand een linkje aanklikt, het verhaal leest, al dan niet diagonaal en vervolgens volautomatisch op ‘retweet’ drukt. Sommige berichten zie ik daardoor ook nog eens drie of meer keer langskomen. In mijn opinie en vanuit ontvangerszijde, ernstig in strijd met de Tien Geboden van Twitter, vooral met Gebod 1.

Hand in eigen boezem: ik gebruik Twitter ook om nieuwe blogberichten de wereld in te sturen (eenrichtingsverkeer, sorry). Of om zo nu en dan volstrekt zinloze foto’s te verspreiden, van kleine eendjes in januari of van een zonsopgang, met gevaar voor eigen en andermans leven gemaakt vanuit een rijdende auto. En ik denk ook niet dat ik er heel binnenkort mee ga stoppen, al was het alleen maar omdat ik denk dat er t.z.t. méér uitgehaald gaat worden. Maar ik vind het een rare tegenstrijdigheid en misschien wel een soort risico.

En dan ‘merk’. Ik vind het eerlijk gezegd vreemd dat mensen zichzelf een merk noemen, maar met het theoretische construct erachter kan ik nog wel uit de voeten. Ik doe er tot op zekere hoogte zelf aan mee, door alles wat met m’n bedrijfje te maken heeft groen te laten zijn (van weblog tot auto). Ik noem een nieuwe aanpak ook ‘rebranding’, tenminste, als er mensen bij zijn die de term begrijpen. Maar de bottom line: gaat het echt ergens over? Staat het ergens voor? Iets waarvoor je moeite hebt gedaan, hard aan hebt gewerkt, voor mijn part offers voor hebt gebracht. Als het alleen maar lege woorden of citaten zijn, dan is het vooral gebakken lucht. Niet iets waar je veel aandacht op zou moeten vestigen. “Attention is the new currency and data is the new oil”, maar sommige valuta zijn meer waard dan andere en de olie raakt op.

Doorgeschoten

Kwantiteit is iets anders dan kwaliteit en ik denk dat we met onze ‘dialoog’ doorschieten. Waarom smijt je tientallen links de wereld in, anders dan om te laten zien dat je helemaal ‘bij’ bent? Niemand leest dat allemaal. Wat voegt het toe, behalve dat het mij soms het gevoel geeft dat ik van alles aan het missen ben als ik niet op elk linkje klik? Waarom zou je op je site vermelden dat je meer dan 67.000 Twittervolgers hebt, anders dan om te laten zien hoe ‘populair’ of ‘belangrijk’ je bent? Hoe kun je in hemelsnaam ‘verbonden’ zijn met zoveel mensen? Zoek je fans? Begin een popgroep. Waarom vermelden dat je met ‘een geweldig project’ bezig bent, zonder daar iets over te vertellen waar anderen wat aan hebben? Waarom de wereld laten weten dat je het waanzinnig druk hebt, maar zonder écht relevante informatie te geven? Is het interessant? Of is het opscheppen? Als we niet uitkijken verwordt dialoog tot monoloog en personal branding tot een egotrip, volgens Van Dale: “ego·trip de; m -s (al te zeer) op het eigen ik gericht handelen, gedrag enz.”

Om nog even terug te keren naar de ‘ZZP-ER’ aan het begin van dit artikel (het was een klusjesman volgens de zijkant van het busje): als je presentatie iets zegt over wie en wat je bent en waar je voor staat, dan denk ik dat we hier te maken hebben met een eerlijke klusjesman, zo een met het hart op de goede plaats die na afloop van de klus wel een biertje lust en verder geen flauwekul, maar ik hoop wel dat-ie z’n latjes rechter legt dan z’n letters…