Inspiraties – To Save Everything Click Here

Online technologie - To Save Everything, Click Here

Evgeny Morozov geeft zijn boek To Save Everything, Click Here een niet mis te verstane binnenkomer met deze allereerste zin: “Silicon Valley is guilty of many sins, but lack of ambition is not one of them”. Ook de ondertitel is veelzeggend: ‘The Folly of Technological Solutionism’. Het boek gaat, kortom, over de neiging om grootse wereldproblemen met online technologie te willen oplossen. Een neiging die volgens Morozov gedoemd is om te mislukken.

Het boek staat stampvol – soms hilarische – beledigingen aan het adres van ‘denkers’ rondom ‘Het Internet’ zoals Jeff Jarvis of Clay Shirky en het vakkundig slopen van hun ideeën. Hij verzet zich tegen de types die het wereldwijde netwerk zien als de natuur – zoals ook in dit artikel op Frankwatching abusievelijk gebeurt – een onafhankelijk geëvolueerd fenomeen met eigen regels en wetten dat inherent ‘goed’ is. Terwijl het natuurlijk gaat om een constructie die voor 100% het gevolg is van menselijke beslissingen. Het had er ook heel anders uit kunnen zien. “Het Internet” is zelfs niet revolutionair: we doen nog steeds dezelfde dingen als altijd: reizen boeken, nieuws lezen of sollicitanten verleiden. Het grootste verschil is dat we het nu vooral beter of sneller kunnen doen. Maar we doen niet wezenlijk andere dingen.

Solutionisme

De verleiding om alle majeure wereldproblemen – of het nu gaat om misdaad, milieuvervuiling of obesitas – op te lossen met behulp van digitaal gekwantificeerd, al dan niet in Big Data verzameld of ge-gamificeerd gedrag is groot. Het is aantrekkelijk om sociale en politieke kwesties op een instrumentele manier te benaderen. Maar het is maar de vraag of al die online technologie écht in staat is om iets te veranderen. Niet in het minst omdat de meeste problemen “extremely complex, fluid, and contentious” zijn en zich niet laten oplossen “with sexy, monumental, and narrow-minded solutions—the kind of stuff that wows audiences at TED Conferences”. Internet is geen werktuig van sociale verandering; het verandert niks, als de mensen niet willen veranderen. De honger in de wereld verdwijnt niet door een technologische ‘fix’.

Lessen voor personeelswervers

“It’s as if the solutionists have never lived a life of their own but learned everything they know from books”, zegt Morozov. En als het om recruitment gaat, herken ik dat. De ‘oplossingen’ die we daar zien, gaan vaak maar over stukjes van het geheel: een jobboard dat al of niet gratis is. Een cursus Boolean Search. Een ‘match engine’. Soms overduidelijk niet bedacht door degenen die met hun poten in de klei staan en het totale proces overzien. Overzie je dat wel, dan merk je dat lang niet alles in recruitment digitaal te ‘vangen’ is. Recruitment is voor een groot deel menselijk gedrag en interactie. Interactie die z’n diepgang verliest als het wordt opgesloten in het keurslijf van de velden in een sociaal netwerk of plaatsvindt op basis van ‘digitale reductie’.

Technocratische waarden als efficiency, helderheid en productiviteit zijn lastig toe te passen op een veelvormige werkelijkheid, waar de menselijke vrije wil meer effect heeft dan conclusies uit een dataset of het resultaat van een zoekactie. Solutionisme in recruitment betekent een naïef geloof hechten aan de uitkomst van een technologisch proces, eerder dan aan de resultaten die volgen uit het investeren in het leren kennen van mensen. Hoe mooi of behulpzaam online technologie ook is: recruitment is en blijft mensenwerk.